Aile İçi Dinamiklerde Toplumsal Çeşitlilik ve Devletsel Tekelcilik
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.17746745Anahtar Kelimeler:
Aile, Türk Medeni Kanunu, Mecelle, Aile ReisiÖzet
Çalışmamızın paydasını oluşturan aile kurumu, toplumun en küçük numunesi ve tarihin bilinen en eski örgütlü yapısıdır. Toplumun yapı taşını oluşturan ve ilk çağlardan bu yana insanlar üzerindeki etkisini asla kaybetmeyen aile kurumu, neslin devamını ve toplumsal sürekliliği, insanda kimlik ve kişiliğin inşa edilmesini ayrıca toplumsal değerlerin korunup zenginleştirilmesini sağlamaktadır. Bu bakımdan, toplumun sağlıklı bir şekilde gelişmesi ve ilerlemesi sağlam temellere dayalı ailelerin varlığı ile yakın ilişki içindedir. Çalışmamızda aile kurumunun sosyolojik açıdan geçirdiği değişim süreci ve zaman içerisinde değişen devlet politikaları çerçevesinde gerçekleştirilen kanuni düzenlemelerin, toplumsal gerçekler ve mevcut yapıyla olan ilişkisi irdelenmektedir. Ailelerin toplumda sergilediği yapı ve karakter zenginliği ile devletin sunduğu aile karakteri kıyaslanmaktadır.
Referanslar
Akıncı, Şahin. “Medeni Kanun’da Kadın ve Aile”. Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 8/1-2, (2004), 15-31.
Akıntürk, Turgut. Aile Hukuku. İstanbul: Beta Yayınevi, 2006.
Arğın, Emrah. Algı, Sosyal Algı ve Algı Yönetiminin Sosyal Medyada Kullanımı. Ankara: Iksad Publications, 2021.
Aslan, Esra. “Benlik Kavramı ve Bireyin Yaşamındaki Etkileri.” M.Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 4, (1992), 7-14.
Ayan, Dursun. “Aile ve Hukuk.” Aile Sosyolojisi. Aytül Kasapoğlu – Nadide Karkıner (Ed.). 212-235. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayını, 2012.
Başpınar Veysel. “Türk Medeni Kanunu ile Aile Hukukunda Yapılan Değişiklikler ve Bu Konuda Bazı Önerilerimiz.” Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 3, (2003), 79-101.
Çavuşoğlu, Fisun Nezihe. Evli Çiftlerin Kendi Aile Yapı ve İşlevselliklerinin Aile Orijinleriyle Karşılaştırılması. Ankara: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2007.
Demir, İlkay. “Benlik, Kimlik ve Kişilik.” Gelişim Psikolojisi. Hatice Ergin – S. Armağan Yıldız (Ed.). 181-205. Ankara: Nobel Yayın, 2010.
Doğan, Murat. “Türk Medeni Kanunun Evliliğin Genel Hükümleri Bakımından Getirdiği Yenilikler.” Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 52/4, (2003), 131-146.
Ekinci, Ekrem Buğra. “Akim Kalan Bir Teşebbüs: Osmanlı Aile Kanunu.” Tarih ve Medeniyet 43, (1997) 50-52.
Erbay, Muhammet – Aslan, M. Mert. “Algı Yönetiminde Sosyal Değerlerin Etkisi.” Ulakbilge 38, (2019), 497-504.
Eyce, Berrin. “Tarihten Günümüze Türk Aile Yapısı.” Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler MYO Dergisi 4, (2000), 223-244.
Genç, Mustafa. “Evlenmenin Hükmü (Şer’i Sıfatı) ve Bu Konuda İmam Şâfiî’ye Nispet Edilen Görüş.” Diyanet İlmî Dergi 56/ 2, (2020), 459-492.
Gökçe, Birsen. Aile ve Aile Tipleri Üzerine Bir İnceleme, Aile Yazıları I, Temel Kavramlar Yapı ve Tarihi Süreç, Bilim Serisi 5/I. 204-224. Ankara: Başbakanlık Aile Araştırma Kurumu Yayınları, 1991.
Günindi, Yunus – Yaşa Giren, Songül. “Aile Kavramının Değişim Süreci ve Okul Öncesi Dönemde Ailenin Önemi.” Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi 31, (2011), 349-361.
Hızır Asrav, Fatma. “İlk Modern Aile Hukuku Kanunumuz: 1917 Tarihli Hukuk-İ Aile Kararnamesi.” Medeni Hukuk Dergisi 2/1, (2025), 54-79.
Karataş, Nizamettin. “Mustafa Şeref Ve “Fukahâya Göre Hukûk-I Âmme” Başlıklı Makalesi (Değerlendirme, Sadeleştirme ve Transkript).” Namık Kemal Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 3/2, (2017), 117-141.
Kurtdaş, Emine Meliha – Ulukaya Öteleş, Ülkü. “Ulusal ve Küresel Kimlik Bağlamında Sosyal Bilgiler Eğitimi.” İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 22/2, (2021), 1115-1168.
Ortaylı, İlber. Osmanlı’yı Yeniden Keşfetmek. İstanbul: Timaş Yayınları, 2006.
Özdemir, Osman – Güzel Özdemir, Pınar – Kadak, Muhammed Tayyib – Nasıroğlu, Serhat. “Kişilik Gelişimi.” Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar 4/4, (2012), 566-589.
SEKAM, “Türkiye’de Aile,” (2016), (09 Ekim 2025), https://www.sekam.com.tr/sayfa.php?detay=turkiye%E2%80%99de-aile.
T.C. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Aile ve Toplum Hizmetleri Genel Müdürlüğü. “Türkiye Aile Yapısı Araştırması Tespitler, Öneriler.” (09 Ekim 2025), https://www.aile.gov.tr/media/50219/taya2013trk.pdf.
Tekin Epik, Meryem – Çiçek, Özal – Altay, Selin. “Bir Sosyal Politika Aracı Olarak Tarihsel Süreçte Ailenin Değişen/Değişmeyen Rolleri.” Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi 38, (2017), 35-59.
Tunçeli, Hilal İlknur – Zembat, Rengin. “Erken Çocukluk Döneminde Gelişimin Değerlendirilmesi ve Önemi.” Eğitim Kuram ve Uygulama Araştırmaları Dergisi 3, (2017), 1-12.
Turğut, Faruk. “Tarihsel Süreçte Aile Kurumunun Dönüşümü ve Geleceğine Yönelik Çıkarımlar.” Medeniyet ve Toplum Dergisi 1/1, (2017), 93-117.
Uğurlu, Şafak. “Yalnız Ankara Ruhuyla Türk Hukuk Devrimi ve Bu Devrimde Ankara Hukuk Mektebi’nin Yeri ve Önemi.” Türkiye Barolar Birliği Dergisi 85, (2009), 414-437.
Ünal, Mehmet. “Medeni Kanunun Kabulünden Önce Türk Aile Hukukuna İlişkin Düzenlemeler ve Özellikle 1917 Tarihli Hukuki Aile Kararnamesi.” Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 34/1-4, (1977), 233-252.
Üskül Engin, Zeynep Özlem. “Medeni Kanun ve Toplumsal Dönüşüm.” I. Türk Hukuk Tarihi Kongresi Bildirileri. (23 Eylül 2025).
Üstün, Vildan – Tor, Hacer. “Türk Aile Yapısında Çocukluk Algısı ve Ebeveynlik Anlayışı.” Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Dergisi 8/7, (2025), 553–567.
Yılmaz, Reyhan. “M.K.’nun Ayrımcı Yasa Maddeleri”, Türk Medeni Kanunu’nun Vazgeçilmez Özü, Eskiyen Sözü. İstanbul Barosu Başkanlığı Türk Hukukçu Kadınlar Derneği Çalışma Toplantısı. 93-96. İstanbul: İstanbul Barosu Yayınları, 1996.
Yüksel, Sera Reyhani. “Türk Medenî Kanunu Bakımından Kadın-Erkek Eşitliği.” Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 18/2, (2014) 175-200.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Tuğba Cengiz

Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
